Μοριοδότηση Ανδρών για σκοπούς Προαγωγής λόγω στρατιωτικής Θητείας

Τη χορήγηση πρόσθετων μονάδων στους άνδρες εκπαιδευτικούς που υπηρέτησαν τη στρατιωτική τους θητεία, για σκοπούς προαγωγής τους στην εκπαιδευτική υπηρεσία συζήτησε σήμερα η Επιτροπή Παιδείας της Βουλής. Σε δηλώσεις της μετά την ολοκλήρωση της συνεδρίας, η βουλευτής του ΔΗΚΟ Αθηνά Κυριακίδου είπε ότι η Επιτροπή αποφάσισε να αποκαταστήσει τη μοναδική αδικία που υπάρχει και υπήρχε εις βάρος των ανδρών εκπαιδευτικών, προσθέτοντας ότι «οι άνδρες που υπηρέτησαν δύο χρόνια στο στρατό ή ακόμη και αυτή η μοναδική περίπτωση η θητεία του 1974 που υπηρέτησαν τρία χρόνια στο στρατό κατά τη διάρκεια της εισβολής θωρούμε και δίκαιο και λογικό να αποκατασταθεί αυτή η αδικία''.

Ανέφερε ότι το ΔΗΚΟ είναι έτοιμο να ψηφίσει ''αυτή την πρόταση νόμου γιατί πραγματικά είναι προς τη σωστή κατεύθυνση''. Θεωρούμε, είπε η κ. Κυριακίδου, ''πως θα πρέπει να τύχει αξιολόγησης και αποκατάστασης'' το θέμα των εκπαιδευτικών που έχουν προαχθεί στη θέση του Διευθυντή ή Επιθεωρητή ''και η ίδια θητεία να θεωρηθεί ως αρχαιότητα αντί ως μοριοδότηση κάτι το οποίο θα πρέπει να εξετάσουμε για να είναι συνταγματικό''.

Εθελοντισμός και κοινωνική αλληλεγγύη

Η ΕΕ καθιέρωσε το 2011 ως «Ευρωπαϊκό Έτος Εθελοντισμού». Με αυτό τον τρόπο η ΕΕ θέλει να υπενθυμίσει στον καθένα μας ότι εκατομμύρια ευρωπαίοι πολίτες διαθέτουν χρόνο από το χρόνο τους προσπαθώντας να κάνουν τον κόσμο μας καλύτερο. Το σύνθημα που υιοθέτησε η ΕΕ για το 2011 είναι εύστοχο γιατί θέλει να ευαισθητοποιήσει και άλλους πολίτες πάνω στις κορυφαίες ευρωπαϊκές αξίες της αλληλεγγύης και της συνεισφοράς - «γίνε εθελοντής, η προσφορά σου είναι σημαντική».

Το σύνθημα θέλει να υπενθυμίσει και να παρακινήσει: να υπενθυμίσει ότι εκατομμύρια ευρωπαίοι πολίτες ήδη δίνουν το παρόν τους στις εθελοντικές οργανώσεις και να παρακινήσει νέους να λάβουν μέρος. Η πρόταση «γίνε εθελοντής» είναι πάντα επίκαιρη γιατί αφορά μια κορυφαία ανθρώπινη αξία, την αξία της αλληλεγγύης. Τρεις στους δέκα πολίτες των κρατών μελών της ΕΕ λαμβάνουν μέρος σε εθελοντικές δραστηριότητες κυρίως πάνω σε θέματα κοινωνικής αλληλεγγύης, φροντίδας σε συνανθρώπους μας και επαγγελματικής υποστήριξης σε πρόσωπα που το έχουν ανάγκη.

Ο εθελοντισμός όπως και αν εκδηλωθεί είναι ωφέλιμος στην κοινωνία μας. Στην Κύπρο υπάρχει για δεκαετίες μια ισχυρή παράδοση οργανώσεων και συνδέσμων που λειτουργούν αθόρυβα και δίνουν οξυγόνο ζωής και δημιουργίας ιδίως στο τοπικό επίπεδο. Όσοι συμμετέχουν αξιοποιούν τις δημιουργικές τους δυνατότητες, ενισχύουν το δίκτυο προστασίας των αδυνάτων αλλά και οι ίδιοι οι εθελοντές αισθάνονται πρωταγωνιστές στην εφαρμογή της αλληλεγγύης σε έναν κόσμο με προβλήματα και άμεσες ανάγκες. Βοηθούν το συνάνθρωπό μας αλλά ταυτόχρονα και οι ίδιοι αισθάνονται μεγάλη ικανοποίηση γιατί προσφέρουν χαρά και ανακούφιση, γεγονός που τους καθιστά κοινωνικά πιο σημαντικούς.

Το κράτος έχει το δικό του ρόλο και αυτός δεν μπορεί να αντικατασταθεί από κανέναν. Όμως οι εθελοντικές οργανώσεις έχουν το δικό τους ζωτικό χώρο: σκέφτονται πιο πρωτότυπα, παίρνουν πιο γρήγορα αποφάσεις, διαθέτουν ευελιξία, κινητοποιούν την παρέα, το φίλο, το γείτονα.

Οι βασικοί στόχοι του Ευρωπαϊκού Έτους Εθελοντισμού συνδέονται με την προσπάθεια ενδυνάμωσης των εθελοντικών οργανώσεων και την αναγνώρισή τους ως μιας κύριας δραστηριότητας αλληλεγγύης που αφορά απόλυτα την οργάνωση μιας κοινωνικά πιο δίκαιης Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ταυτόχρονα οι ομάδες εθελοντισμού είναι ομάδες πίεσης και διεκδίκησης, που βοηθούν τόσο την ΕΕ όσο και τα κράτη να ενεργούν πέρα από τα συνηθισμένα επίπεδα. Μαζί με το κράτος δυναμώνουν το δίκτυο αλληλεγγύης με αποτέλεσμα και γίνονται ολοένα και περισσότεροι οι αποδέκτες της κοινωνικής προστασίας.

Η μεγαλύτερη πρόκληση για το εθελοντικό κίνημα της Κύπρου είναι να συνεχίσει και να διευρύνει τις δραστηριότητές του, να γίνει πιο αποτελεσματικό και σύγχρονο χωρίς να χάσει τον αυθορμητισμό και την αυθυπαρξία του. Το Παγκύπριο Συντονιστικό Συμβούλιο Εθελοντισμού κάνει καλή δουλειά και συντονίζει επιμέρους δραστηριότητες. Αυτή η μακρά παράδοση εθελοντισμού στην Κύπρο είναι η καλύτερη βάση να εργαστούμε για να φέρουμε ακόμα καλύτερα αποτελέσματα. Ξεχωρίζω ιδιαίτερα τις εθελοντικές οργανώσεις και ομάδες που προασπίζουν τα δικαιώματα των ανθρώπων με αναπηρία, των ευάλωτων ομάδων, των ασθενών και των γυναικών. Είναι επίσης ειδικής αξίας ο νεανικός εθελοντισμός και αθλητισμός γιατί προσφέρει διέξοδο στην πίεση με ποικίλες υγιείς δραστηριότητες και ξαναζωντανεύει τη φιλία και την απλότητα ιδίως στις πόλεις. Η Κύπρος είναι μια από τις χώρες-μέλη της ΕΕ που μπορεί να φέρει ένα από τα καλύτερα αποτελέσματα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η ευκαιρία είναι μπροστά μας. Από εμάς εξαρτάται να την αξιοποιήσουμε.

Η αλλαγή στον κατάλογο διοριστέων

Είναι γενικά αποδεκτό πως το υφιστάμενο σύστημα διορισμού στη δημόσια εκπαίδευση παρουσιάζει προβλήματα γεγονός που δημιουργεί την ανάγκη για εκσυγχρονισμό του. Ωστόσο, μια αλλαγή δεν πρέπει να γίνεται χάριν της αλλαγής, αλλά για να ωφελήσει τον τόπο και την κοινωνία. Έτσι, η οποιαδήποτε αλλαγή χρειάζεται πολύ μελέτη και προσοχή και δεν πρέπει να προσεγγίζεται μονοδιάστατα. Το Δημοκρατικό Κόμμα έχει ταχθεί υπέρ της ανάγκης για εκσυγχρονισμό του καταλόγου διοριστέων που θα στοχεύει στη διαμόρφωση ενός σύγχρονου, αξιοκρατικού και δίκαιου συστήματος διορισμού το οποίο θα στηρίζεται σε αντικειμενικά κριτήρια έτσι που οι καλύτεροι και οι πιο ικανοί να βρίσκονται στην έδρα. Σίγουρα στην προσπάθεια αυτή τίθενται δύο βασικές προϋποθέσεις. Η πρώτη αφορά όσους βρίσκονται κοντά σε διορισμό. Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να θυματοποιηθούν. Η δεύτερη προϋπόθεση αφορά τους νέους. Πρέπει να στοχεύουμε σε ένα σύστημα το οποίο θα δίνει πραγματικές ευκαιρίες για διορισμό και στους νέους που θα ολοκληρώσουν ή που ολοκλήρωσαν πρόσφατα τις σπουδές τους.

Το πρόβλημα του καταλόγου διοριστέων είναι άμεσα συνδεδεμένο με το εκπαιδευτικό μας σύστημα και με την επαγγελματική καθοδήγηση που οφείλει η πολιτεία να παρέχει στους μαθητές. Ιδιαίτερα για τους κλάδους σπουδών όπου η επαγγελματική απασχόληση είναι σχεδόν αποκλειστικά περιορισμένη στον τομέα της εκπαίδευσης, η πολιτεία οφείλει να παράσχει την κατάλληλη καθοδήγηση. Το ΔΗΚΟ θέτει ως προϋπόθεση για την συζήτηση οποιασδήποτε αλλαγής στο σύστημα διορισμού των εκπαιδευτικών, την παράλληλη διαμόρφωση ολοκληρωμένης πρότασης εκσυγχρονισμού του συστήματος του σχολικού επαγγελματικού προσανατολισμού και της λειτουργικής διασύνδεσης της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με τις μελλοντικές ανάγκες της αγοράς εργασίας. Αυτή η προϋπόθεση θα βοηθήσει ώστε οι μαθητές μας να γνωρίζουν με ακρίβεια τι συμβαίνει στην αγορά εργασίας για να μπορούν να παίρνουν τις πιο σωστές αποφάσεις σχετικά με το επάγγελμα που επιθυμούν να ακολουθήσουν. Είναι ευθύνη του Υπουργείου Παιδείας να δουλέψει προς αυτή την κατεύθυνση.

Επαναλαμβάνω πως η οποιαδήποτε αλλαγή στο σύστημα διορισμού θα πρέπει να εξασφαλίζει πως δεν θα θυματοποιηθούν οι υποψήφιοι που έφτασαν κοντά στο διορισμό τους με βάση τους υφιστάμενους καταλόγους. Το ΔΗΚΟ δεν θα επιτρέψει να θυματοποιηθεί κανένας υποψήφιος για διορισμό. Το ΔΗΚΟ υποστηρίζει την έναρξη εφαρμογής του νέου συστήματος διορισμού μετά από την παρέλευση τουλάχιστον τριών ετών, έτσι ώστε να μην θυματοποιηθούν τα άτομα αυτά. Με την παρέλευση του χρονικού διαστήματος, θα πρέπει να ακολουθήσει μια κλιμακωτή εισαγωγή του νέου συστήματος διορισμού που θα ολοκληρώνεται σταδιακά. Με αυτό τον τρόπο, όσοι βρίσκονται κοντά σε διορισμό δεν θα θυματοποιηθούν. Το χρονικό αυτό διάστημα θα δώσει την ευκαιρία στο Υπουργείο Παιδείας να προχωρήσει ομαλότερα στον εκσυγχρονισμό του καταλόγου όσο και στην διαμόρφωση των προγραμμάτων σχολικού επαγγελματικού προσανατολισμού ώστε οι νέοι να μπορούν να διεκδικήσουν επί ίσοις όροις μια θέση στον δημόσιο τομέα της εκπαίδευσης.

Προϋπολογισμός 2011 - Ομιλία

Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Η συζήτηση του κρατικού προϋπολογισμού για το 2011 βρίσκει την κυπριακή οικονομία αντιμέτωπη με τις επιπτώσεις της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Η κυβέρνηση, έχει καθήκον έναντι της κοινωνίας να διαμορφώσει με τέτοιο τρόπο τον κρατικό προϋπολογισμό, ώστε η χώρα να οδηγηθεί στην έξοδο από την κρίση. Την ίδια ώρα, ως πολιτικά κόμματα πρέπει να δράσουμε συλλογικά, υπεύθυνα και δημιουργικά.

Τίθενται ωστόσο ορισμένες σαφείς προϋποθέσεις. Σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να πληγεί το κοινωνικό κράτος και σε καμιά περίπτωση να υποθηκευθεί η προοπτική της προόδου και της ευημερίας των μελλοντικών γενεών. Στόχος μας πρέπει να είναι η ευημερία των πολιτών και ταυτόχρονα η ταχεία και ισορροπημένη ανάπτυξη μέσα σε συνθήκες σταθερότητας, κοινωνικής δικαιοσύνης και κοινωνικής συνοχής. Αυτό σημαίνει ότι η κυβέρνηση θα πρέπει να έχει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο που να τονώσει την ανάπτυξη και να μεγεθύνει τον παραγόμενο εθνικό πλούτο. Είναι με αυτό το γνώμονα που εμείς έχουμε ενεργήσει παραμονές κατάθεσης του νέου προϋπολογισμού.

Ως μέλος των Επιτροπών Παιδείας, Υγείας και Εργασίας της Βουλής θα αναπτύξω τις σκέψεις μου σε θέματα που αφορούν τα αντίστοιχα Υπουργεία.

 

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Η επένδυση στην εκπαίδευση αποτελεί κεντρική πολιτική επιδίωξη για κάθε σύγχρονη πολιτεία, ακόμα και σε περιόδους οικονομικής ύφεσης. Είναι γεγονός πως η Κύπρος βρίσκεται στις πρώτες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά τις δημόσιες δαπάνες στον τομέα της εκπαίδευσης καθώς αγγίζει το 8% του ΑΕΠ. Αυτό όμως δεν προέκυψε σήμερα. Τα κονδύλια στον τομέα της παιδείας έχουν φθάσει σε αυτά τα επίπεδα επί διακυβέρνησης του αείμνηστου Τάσσου Παπαδόπουλου. Αν και τα κονδύλια παραμένουν ψηλά, δεν φαίνεται να έχουμε τα ανάλογα εκπαιδευτικά αποτελέσματα. Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Κύπρος βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις σε διάφορους ευρωπαϊκούς και διεθνείς εκπαιδευτικούς διαγωνισμούς και αξιολογήσεις. Το γεγονός αυτό καταδεικνύει πως το εκπαιδευτικό μας σύστημα πάσχει και σωστά βρισκόμαστε στην διαδικασία για εκπαιδευτική μεταρρύθμιση.

Ωστόσο, η οποιαδήποτε εκπαιδευτική αλλαγή, προκειμένου να επιτύχει, πρέπει να είναι πολυεπίπεδη και να συνοδεύεται από υποστηρικτικούς μηχανισμούς, που θα λειτουργήσουν καταλυτικά προς την αποτελεσματική εφαρμογή της. Το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού δεν έχει ακόμα αποδείξει ότι μπορεί να μετουσιώσει τον εκπαιδευτικό σχεδιασμό σε εκπαιδευτική και κοινωνική πράξη καθώς θέματα όπως για παράδειγμα:

1. η Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού και του Εκπαιδευτικού Έργου, και

2. η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών,

αλλά και άλλα, δεν γνωρίζουμε σε ποιο στάδιο βρίσκονται.

Στελέχωση Σχολείων

Η έναρξη της φετινής σχολικής χρονιάς βρήκε τα σχολεία της υπαίθρου υποστελεχωμένα. Στα πλαίσια λιτότητας και οικονομικής περισυλλογής ο Υπουργός Παιδείας αποφάσισε να μην προβεί σε παρεκκλίσεις, να μην προβεί δηλαδή σε ενίσχυση των σχολείων αυτών με «μισό» ή ένα δάσκαλο, τακτική που ακολουθείτο τα τελευταία χρόνια. Η απόφαση αυτή βρίσκεται σε αντίθεση με την πολιτική απόφαση της κυβέρνησης για ενίσχυση της υπαίθρου μέσω της παροχής κινήτρων.

Κατάλογος Διοριστέων

Μια από τις δεσμεύσεις του Δημοκρατικού Κόμματος είναι ο εκσυγχρονισμός του καταλόγου διοριστέων που θα λειτουργήσει προς όφελος της κοινωνίας και του τόπου. Στοχεύουμε σε ένα σύστημα αξιοκρατικό και δίκαιο που θα στηρίζεται σε αντικειμενικά κριτήρια έτσι που οι καλύτεροι και οι πιο ικανοί να βρίσκονται στην έδρα. Στην προσπάθεια αυτή τίθενται δύο βασικές προϋποθέσεις. Η πρώτη αφορά όσους βρίσκονται κοντά σε διορισμό. Σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να θυματοποιηθούν. Η δεύτερη προϋπόθεση αφορά τους νέους. Πρέπει το σύστημα να δίνει πραγματικές ευκαιρίες για διορισμό στους νέους. Αυτή την ισορροπία μπορούμε να την πετύχουμε, εξυπηρετώντας το συμφέρον της εκπαίδευσης.

Επαγγελματικός Προσανατολισμός

Το πρόβλημα του καταλόγου διοριστέων είναι άμεσα συνδεδεμένο με το εκπαιδευτικό μας σύστημα και με την επαγγελματική καθοδήγηση που οφείλει η πολιτεία να παρέχει στους μαθητές. Ιδιαίτερα για τους κλάδους σπουδών όπου η επαγγελματική απασχόληση είναι σχεδόν αποκλειστικά περιορισμένη στον τομέα της εκπαίδευσης, η πολιτεία οφείλει να παράσχει την κατάλληλη καθοδήγηση. Θεωρώ πως η συζήτηση γύρω από τον εκσυγχρονισμό του καταλόγου διοριστέων πρέπει να γίνεται παράλληλα με την διαμόρφωση ολοκληρωμένης πρότασης εκσυγχρονισμού του συστήματος του σχολικού επαγγελματικού προσανατολισμού και της λειτουργικής σύνδεσης της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με τις μελλοντικές ανάγκες της αγοράς εργασίας. Είναι ευθύνη του Υπουργείου Παιδείας να δουλέψει προς αυτή την κατεύθυνση. Αποτελεί μεγάλη σπατάλη πόρων και κόπων, οι νέοι μας να μένουν άνεργοι ύστερα από μια μεγάλη επένδυση των γονιών τους για να τα σπουδάσουν.

Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Αναντίλεκτα, στην προσπάθεια της εξόδου από την κρίση, ο τομέας της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης, μπορεί και πρέπει να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία. Στην πραγματικότητα ωστόσο, η θέση αυτή φαίνεται να μην εφαρμόζεται στην πράξη. Ο προϋπολογισμός του τομέα της Ανώτερης και Ανώτατης Εκπαίδευσης είναι μειωμένος κατά 9 και πλέον εκατομμύρια ευρώ (€9.225.917) ή ποσοστό 4,77% σε σχέση με τις αντίστοιχες περσινές χορηγίες.

Σχολικός Αθλητισμός

Προτού προχωρήσω στον τομέα της υγείας, θα ήθελα να αναφερθώ στον σχολικό αθλητισμό που σχετίζεται τόσο με την παιδεία όσο και με την υγεία. Δυστυχώς, τα κονδύλια για τον σχολικό αθλητισμό είναι μειωμένα κατά 33% την ώρα που έρευνες κατέδειξαν πως:

1. 25% των παιδιών είναι υπέρβαρα και παχύσαρκα,

2. δεν έχουν την φυσική κατάσταση να τρέξουν σε χαλαρούς ρυθμούς 200 μέτρα και

3. για πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας, τα παιδιά αναμένεται να έχουν μικρότερο προσδόκιμο ζωής από τους γονείς τους.

Δεν είναι δυνατό να περικόπτουμε από τον σχολικό αθλητισμό, δηλαδή την πρόληψη, την ώρα που οι δαπάνες για την θεραπεία της παχυσαρκίας εκτοξεύονται στα ύψη. Να σημειώσω εμφαντικά πως 7% των δαπανών υγείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης ξοδεύονται για τη θεραπεία της παχυσαρκίας. Διερωτώμαι αν στα πλαίσια της Εκπαιδευτικής Μεταρρύθμισης επιβάλλεται να αναθεωρήσουμε πολιτικές στην Δημοτική Εκπαίδευση.

Υπουργείο Υγείας

Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Η ποιότητα της υγείας που παρέχει ένα κράτος στους πολίτες του καταδεικνύει σε μεγάλο βαθμό και το επίπεδο του. Οι πολίτες, πρέπει να έχουν άμεση πρόσβαση σε υψηλής ποιότητας υπηρεσίες υγείας την ώρα που τις χρειάζονται. Η πολιτική του Υπουργείου Οικονομικών να περιορίσει τις δαπάνες για τη δημόσια υγεία ενδεχομένως να επιφέρει μείωση στο επίπεδο της ποιότητας της υγείας που παρέχει το κράτος προς τους πολίτες του.

Είναι γεγονός πως ο τομέας της υγείας βρίσκεται αντιμέτωπος με τις επιπτώσεις της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης καθώς επίσης και τις προκλήσεις των νέων δεδομένων όπως για παράδειγμα η αύξηση του προσδόκιμου ζωής και των χρόνιων παθήσεων. Η οικονομική κρίση έχει παράλληλα επιβαρύνει αλλά και αναδείξει το ρόλο που διαδραματίζουν τα δημόσια νοσηλευτήρια καθώς το κόστος στον ιδιωτικό τομέα είναι ασήκωτο για τη μέση κυπριακή οικογένεια.

Η εισαγωγή του ΓΕΣΥ παραμένει στο ψυγείο σχεδόν 10 χρόνια. Ο νόμος του ΓΕΣΥ ψηφίστηκε το 2001 καθαρά για να εξυπηρετήσει τις προεκλογικές σκοπιμότητες του ΔΗΣΥ και του ΑΚΕΛ την ώρα που όλοι γνωρίζαμε τις δυσκολίες εφαρμογής του. Εννιά χρόνια μετά, προκύπτουν ορισμένα εύλογα και ουσιαστικά ερωτήματα που χρήζουν απάντησης:

1. Τι σύστημα υγείας θέλουμε;

2. Τι σύστημα υγείας μπορούμε να έχουμε;

3. Πόσο θα μας στοιχήσει;

4. Τι κόστος θα επωμίζονται οι πολίτες;

5. Μπορούν τα δημόσια νοσηλευτήρια να αυτονομηθούν;

6. Μπορούν τα δημόσια νοσηλευτήρια να ανταγωνιστούν τα ιδιωτικά;

Την ίδια ώρα, ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας παραμένει αδρανής για δέκα σχεδόν χρόνια την στιγμή που κάθε χρόνο λαμβάνει εκατομμύρια από τον κρατικό προϋπολογισμό. Βρισκόμαστε σε ένα σταυροδρόμι που πρέπει να ληφθούν κρίσιμες πολιτικές αποφάσεις όσον αφορά το μέλλον του ΓΕΣΥ.

Ακτινοθεραπευτικό Λεμεσού

Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Τα τελευταία χρόνια, τα κρούσματα καρκίνου αυξάνονται συνεχώς και οι παρεχόμενες υπηρεσίες θεραπείας του καρκίνου δεν είναι επαρκείς προκείμενου να ανταποκριθούν στις ανάγκες. Το Ογκολογικό Κέντρο της Τράπεζας Κύπρου, έχει ξεπεράσει κατά πολύ τα όρια του και δεν μπορεί να καλύψει τις ανάγκες των ασθενών. Επιβάλλεται η άμεση ανέγερση και λειτουργία του Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού ώστε να ωφεληθούν οι καρκινοπαθείς και οι οικογένειες τους.

Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων

Καταπολέμηση της Φτώχεια

Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Το 2010 κηρύχθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση «Έτος Καταπολέμησης της Φτώχειας και του Κοινωνικού Αποκλεισμού». Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Στατιστικής Υπηρεσίας για το 2008, 16,2% των συμπατριωτών μας ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας, γεγονός που καθιστά την Κύπρο 16η στην ΕΕ των 27. Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, οι πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού είναι οι ηλικιωμένοι, οι γυναίκες, οι μονογονιοί, οι άνεργοι καθώς και τα άτομα με χαμηλό επίπεδο μόρφωσης. Η πολυδιάστατη φύση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού επιβάλλει τη λήψη μέτρων όπως:

1. την προώθηση της συμμετοχής στην αγορά εργασίας και τη δημιουργία περισσότερων και καλύτερων θέσεων εργασίας, ιδιαίτερα για τους νέους,

2. τη βελτίωση του μορφωτικού επιπέδου του πληθυσμού μέσα από την αύξηση των θέσεων στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, τη μείωση του ποσοστού πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου και την ενίσχυση της δια βίου μάθησης,

3. τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των ηλικιωμένων, τόσο βραχυπρόθεσμα με αύξηση της κοινωνικής σύνταξης όσο και μακροπρόθεσμα με την προσφορά υπηρεσιών κοινωνικής φροντίδας,

4. την στοχευμένη επέκταση του κράτους πρόνοιας, δηλαδή, τη στοχευμένη παροχή επιδόματος – οικονομικής ενίσχυσης σε όλα τα νοικοκυριά που έχουν εισοδήματα κάτω από το όριο της φτώχειας, ανάλογα με την σύνθεση τους, ώστε να καλύπτεται όλο το χάσμα του εισοδήματος μέχρι το όριο της φτώχειας,

5. τη συνολική βελτίωση της πρόσβασης σε ποιοτικές κοινωνικές υπηρεσίες, όπως η παροχή στέγασης και οι υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης και παιδικής φροντίδας,

6. τον καθορισμό «εθνικού κατώτατου μισθού» για όλα ανεξαιρέτως τα επαγγέλματα πάνω από το όριο της φτώχειας,

7. τη διασφάλιση της ισότητας ανδρών και γυναικών σε όλα τα επίπεδα, κυρίως την κάλυψη του χάσματος των αμοιβών ανάμεσα στους άνδρες και τις γυναίκες στον ιδιωτικό τομέα και του χάσματος της συμμετοχής σε επιτελικές θέσεις και δημόσια αξιώματα, και

8. την προώθηση ενός εθνικού διαλόγου για το μέλλον των συντάξεων και των ασφαλιστικών ταμείων.

Δημόσιο Βοήθημα

Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Παρά τις δεσμεύσεις της Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων για εκ βάθρων αλλαγή του περί Δημοσίου Βοηθήματος Νόμου παρατηρείται μια αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην κατάθεση του νομοσχεδίου. Το γεγονός αυτό λειτουργεί εις βάρος των δημοσίων οικονομικών. Οι αδυναμίες και τα κενά της νομοθεσίας, οδηγούν σε στρεβλώσεις καθώς ορισμένοι εκμεταλλεύονται το σύστημα εις βάρος κάποιων άλλων που έχουν πραγματικές ανάγκες. Την ίδια ώρα, η αύξηση της ανεργίας έχει οδηγήσει στην αύξηση των αιτήσεων με αποτέλεσμα η εξέτασή τους να καθυστερεί μέχρι και έξι μήνες γεγονός που καταδεικνύει την αναποτελεσματικότητα του συστήματος. Η Υπουργός οφείλει να προχωρήσει άμεσα στην κατάθεση του νομοσχεδίου προκειμένου οι υπηρεσίες κοινωνικής ευημερίας να είναι πιο αποτελεσματικές. Πρέπει επιτέλους να αρχίσει η συζήτηση για εκσυγχρονισμό των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας γιατί οι ανάγκες και τα προβλήματα έχουν καταστεί πολυσύνθετα και απαιτούν σύγχρονες κι όχι γραφειοκρατικού τύπου υπηρεσίες.

Θα ήθελα να αναφερθώ στους συνταξιούχους λήπτες δημοσίου βοηθήματος, την πιο ευάλωτη ομάδα του πληθυσμού. Είναι περίπου 3000 συμπατριώτες μας, οι οποίοι έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη στήριξης. Είναι η ομάδα απέναντι στην οποία οφείλουμε να δείξουμε αμέριστη κοινωνική ευαισθησία. Η κυβέρνηση σωστά, στα πλαίσια του κοινωνικού κράτους, προχώρησε στη λήψη στοχευμένων μέτρων στήριξης των συνταξιούχων με εισοδήματα κάτω από το όριο της φτώχειας. Ωστόσο, κατά την εφαρμογή αυτής της απόφασης παρουσιάζεται μια παραδοξότητα. Το ποσό που δίνεται ως επιπρόσθετη χορηγία στους συνταξιούχους λήπτες δημοσίου βοηθήματος, λαμβάνεται υπόψη από τις υπηρεσίες κοινωνικής ευημερίας και ανάλογο ποσό αποκόπτεται από το δημόσιο βοήθημα με αποτέλεσμα τα συνολικά εισοδήματα των συνταξιούχων ληπτών δημοσίων βοηθήματος να παραμένουν τα ίδια, όπως πριν την εφαρμογή του συγκεκριμένου μέτρου. Δηλαδή όσα τους δίνουν από την μια τους τα αφαιρούν από την άλλη. Γι’ αυτό ακριβώς το λόγο η κυβέρνηση οφείλει να μελετήσει το θέμα και να διορθώσει άμεσα αυτή την στρέβλωση.

Μέτρα Οικονομικής Εξυγίανσης

Κλείνοντας την ομιλία μου θα αναφερθώ στα προτεινόμενα μέτρα για οικονομική εξυγίανση. Το πακέτο μέτρων ήταν για μας μια πολύ δύσκολη απόφαση που πρέπει σύντομα να ολοκληρωθεί προκειμένου οι πολίτες να έχουν πλήρη εικόνα ως προς τον δίκαιο επιμερισμό της ευθύνης για να βγούμε από τα αδιέξοδα. Στην προσπάθεια αυτή πρέπει να συμβάλουν όλοι οι παράγοντες της κυπριακής οικονομίας στο μέτρο των δυνατοτήτων τους και του μεριδίου τους στον εθνικό πλούτο.

Παράλληλα πρέπει να δοθούν λύσεις στο πρόβλημα των πολλαπλών συντάξεων. Το δημόσιο αίσθημα προκαλείται και δεν μπορεί να αποδεχθεί το γεγονός πως άτομα τα οποία έτυχε να υπηρετήσουν την Κυπριακή Δημοκρατία από διάφορες πολιτειακές θέσεις και αξιώματα λαμβάνουν πλουσιοπάροχες συντάξεις.

Οφείλουμε άμεσα, κυβέρνηση και πολιτική ηγεσία, να βρούμε τις λύσεις που θα δώσουν τέλος στις στρεβλώσεις που υπάρχουν στο συνταξιοδοτικό μας σύστημα και θα ξεπερνούν τις όποιες νομικές και συνταγματικές δυσκολίες προκειμένου να έχουν αναδρομική ισχύ. Τρόποι υπάρχουν.

Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Όπως έχω αναφέρει στην εισαγωγή μου, η κυβέρνηση, έχει καθήκον έναντι της κοινωνίας να διαμορφώσει με τέτοιο τρόπο τον κρατικό προϋπολογισμό, ώστε η χώρα να οδηγηθεί στην έξοδο από την κρίση. Την ίδια ώρα ωστόσο, τα πολιτικά κόμματα έχουμε υποχρέωση να δράσουμε συλλογικά, υπεύθυνα και δημιουργικά.

• Δυστυχώς, η συμπεριφορά ορισμένων κομμάτων δεν συνάδει με αυτή την προϋπόθεση.

• Δεν γνωρίζω εάν ο απροκάλυπτος πόλεμος που εξαπολύει η ηγεσία της ΕΔΕΚ στο κόμμα μου τις τελευταίες μέρες είναι προϊόν επικοινωνιακής τακτικής προκειμένου να αλιεύσει ΔΗΚΟϊκούς ψηφοφόρους.

• Γνωρίζω, ωστόσο πως αυτό που γίνεται είναι προκλητικό, γεγονός που μας λυπεί ιδιαίτερα.

• Για το ΔΗΚΟ, η συνεργασία με την ΕΔΕΚ αποτελεί προτεραιότητα.

• Όμως για την ΕΔΕΚ, προτεραιότητα αποτελεί η αντιπαράθεση με το ΔΗΚΟ.

• Η ηγεσία της ΕΔΕΚ έχει διαλέξει τον εύκολο δρόμο.

• Τον δρόμο της ανευθυνότητας.

• Απούσα από τον στίβο των εξελίξεων παραμένει «κακός» θεατής στην κερκίδα και πετροβολά τους πάντες και τα πάντα.

• Μια μέσα, μια έξω, μπαίνει και βγαίνει χωρίς αξιοπιστία σε κυβερνήσεις.

• Στην ουσία φυγομαχεί γιατί ξέρει μόνο να καταγγέλλει.

• Δεν ξέρει να κτίζει και να αναλαμβάνει τις ευθύνες της στην άσκηση εξουσίας.

• Ψαρεύει σε θολά νερά με μοναδικό γνώμονα το πρόσκαιρο κομματικό συμφέρον.

Θέλω να τονίσω στην ηγεσία της ΕΔΕΚ ότι το ΔΗΚΟ δεν έμαθε να φυγομαχεί. Αναλαμβάνει τις ευθύνες του απέναντι στην κυπριακή κοινωνία και προσπαθεί να συμβάλει με τη συμμετοχή του στην κυβέρνηση προς όφελος της κοινωνίας, προς όφελος των πολιτών έστω και αν επωμίζεται πολιτικό κόστος.

Εμείς θεωρούμε ότι ένα υπεύθυνο κόμμα που θέλει να διαφυλάξει το κοινωνικό κράτος μέσα σε συνθήκες οικονομικής κρίσης, είναι εκείνο το κόμμα που καταθέτει προτάσεις, οι οποίες απελευθερώνουν τις παραγωγικές δυνάμεις αφενός, και περιστέλλουν τις σπατάλες αφετέρου.

Ένα υπεύθυνο κόμμα είναι εκείνο που γίνεται ευαίσθητος δέκτης των μηνυμάτων της κοινωνίας, ιδίως εκείνων των ομάδων που βρίσκονται σήμερα πιο εκτεθειμένες στα προβλήματα που σωρεύει η οικονομική κρίση.

Αντίθετα θεωρώ ότι είναι ανευθυνότητα οι πολιτικές τοποθετήσεις να εξαντλούνται σε καταγγελίες και αρνήσεις.

Σήμερα η πατρίδα μας έχει ανάγκη από νέες συναινέσεις για να αρθούν αδικίες και να αντιμετωπιστούν οι διαρθρωτικές αδυναμίες.

Μόνο έτσι θα διαφυλάξουμε τα μεγάλα κεκτημένα της ευημερίας του λαού μας.

Ευχαριστώ, εύχομαι σε όλους σας Καλά Χριστούγεννα και Καλό Νέο Χρόνο.

Διακρίσεις στην εργασία σε βάρος των εγκύων γυναικών

Της διακρίσεις στην εργασία σε βάρος των εγκύων γυναικών συζήτησε σήμερα η Επιτροπή Εργασίας της Βουλής. Η βουλευτής του ΔΗΚΟ Αθηνά Κυριακίδου ανέφερε ότι η έγκυος θα πρέπει να προστατεύεται από τη στιγμή της σύλληψης του παιδιού και όχι από την παρουσίαση στον εργοδότη του ιατρικού πιστοποιητικού. Ανέφερε, επίσης, ότι με απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου προστατεύεται η εργασία της εγκύου από τη στιγμή της σύλληψης μέχρι και 11 εβδομάδες μετά τον τοκετό.

Καταστροφή Γεωργικών Καλλιεργειών από το Έντομο Αψολούτα στις κοινότητες Παρεκκλησιά και Πύργο

Χιλιάδες τόνοι ντομάτες, ως και άλλα σολανώδη, καταστράφηκαν φέτος από το έντομο «tuta absoluta» (φυλλορύκτη), πλήττοντας ανεπανόρθωτα τους παραγωγούς. Σύμφωνα με τους τελευταίους, το έντομο αυτό αναπαράγεται με ταχύτατους ρυθμούς και δεν μπορεί να εξολοθρευτεί με φάρμακο. Αυτή τη στιγμή το υπουργείο Γεωργίας προσπαθεί να εκτρέψει άλλο έντομο για να αντιμετωπίσει τον φυλλορύκτη.

Για το θέμα η βουλευτίνα του ΔΗΚΟ Αθηνά Κυριακίδου ρώτησε τον υπουργό Γεωργίας, Δημήτρη Ηλιάδη, με ποιο τρόπο το κράτος θα αντιμετωπίσει το έντομο και κατά πόσο θα αποζημιωθούν οι πληγέντες παραγωγοί.

Απαντώντας ο κ. Ηλιάδης αναφέρει ότι ο φυλλορύκτης Tuta asboluta (Lepidoptera: Gelechiidae) είναι ένα καταστροφικό έντομο που προσβάλλει κυρίως την ντομάτα, ενώ προσβάλλει επίσης την πατάτα, τη μελιτζάνα, την πιπεριά και άλλα σολανώδη. Καταγράφηκε για πρώτη φορά το 1970 σε χώρες της Λατινικής Αμερικής, ενώ το 2007 έγινε η πρώτη επίσημη αναφορά εντοπισμού του εντόμου στην Ισπανία. Σήμερα, το έντομο έχει εξαπλωθεί σε περισσότερες από 23 χώρες σε Ευρώπη, Αφρική και Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με τον κ. υπουργό, στην Κύπρο εντοπίστηκε για πρώτη φορά στις 26 Νοεμβρίου 2009 σε θερμοκηπιακή καλλιέργεια ντομάτας στην επαρχία Λεμεσού και πολύ γρήγορα εξαπλώθηκε σε όλες τις επαρχίες της Κύπρου. Με τον εντοπισμό του εντόμου στην Κύπρο, το Ινστιτούτο Γεωργικών Ερευνών και το Τμήμα Γεωργίας έθεσαν σε λειτουργία πρόγραμμα ενημέρωσης, με διοργάνωση διαλέξεων σε γεωπόνους και παραγωγούς σε όλη την Κύπρο, ενώ με ανακοινώσεις στον ημερήσιο τύπο, το περιοδικό ‘Αγρότης', το τηλεοπτικό πρόγραμμα ‘Ύπαιθρος' και το ραδιόφωνο ενημερώνουν τους γεωργούς για την ύπαρξη του εντόμου, τη βιολογία του και τους τρόπους αντιμετώπισής του (π.χ. καλλιεργητικές φροντίδες, ψεκασμοί, κλπ.).

Ο κ. Ηλιάδης αναφέρει επίσης ότι στο εντομοτροφείο του Ινστιτούτου Γεωργικών Ερευνών άρχισε η εκτροφή του Tuta asboluta, καθώς και του ωφέλιμου εντόμου Macrolophus caliginosus, με σκοπό τη διερεύνηση της αποτελεσματικότητας του ωφέλιμου εντόμου για αντιμετώπιση του φυλλορύκτη, ενώ διεξάγονται επίσης μελέτες που αφορούν τη βιολογία του εντόμου.

Όπως προαναφέραμε, ο φυλλορύκτης «tuta absoluta» έχει εξαπλωθεί σε διάφορες χώρες, προκαλώντας μεγάλες ζημιές στην παραγωγή κυρίως ντομάτας. Το πρόβλημα υπάρχει και στην Ελλάδα, με τις αρμόδιες αρχές της χώρας να προβαίνουν σε ενημέρωση των αγροτών για αντιμετώπιση του εντόμου Tuta Absoluta.

Πιο οξύ το πρόβλημα παρουσιάζεται στην Κρήτη, όπου επιστήμονες μεταφέρουν στους αγρότες τη γνώση και τις εμπειρίες τους από τις προσπάθειες αντιμετώπισης του εντόμου. Όπως δημοσιεύει ο αθηναϊκός Τύπος, με εντολή του υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μιχάλης Καρχιμάκης υπάρχει ανοικτή γραμμή επικοινωνίας με τις αρμόδιες υπηρεσίες της Κύπρου και άλλων Μεσογειακών χωρών για την ανταλλαγή πληροφοριών προκειμένου να αντιμετωπιστεί ριζικά το καταστροφικό έντομο.

Μορφολογία - βιολογία

Σύμφωνα με την ενημέρωση που έχουν οι αγρότες της Ελλάδας, το έντομο Tuta absoluta από το 2004 περιλαμβάνεται στον κατάλογο Α1 (με αριθμό 321) των εχθρών καραντίνας του EPPO (European and Mediterranean Plant Protection Organization) για τους οποίους ισχύουν ειδικά φυτοϋγειονομικά μέτρα.

Κατάγεται από την Αφρική και η αντιμετώπισή του είναι πολύ δύσκολη. Είναι ένα μικρό έντομο μήκους 5-7 χιλ. και άνοιγμα φτερών γύρω στα 10 χιλ. Έχει χρώμα ανοιχτού γκρι, ενώ φέρει βούλες στα φτερά του. Η προνύμφη του έχει κίτρινο χρώμα. Το έντομο έχει έως και 12 γενεές ανά έτος, κάτι που κάνει την αντιμετώπισή του εξαιρετικά δαπανηρή. Το ενήλικο θηλυκό ωοτοκεί στην κάτω επιφάνεια των φύλων, σε νεαρούς βλαστούς και στους ποδίσκους των ανθοταξιών. Γεννά έως και 250 αυγά κατά τη διάρκεια της ζωής του. Για την εκκόλαψη απαιτούνται 4-6 μέρες και η προνύμφη εισχωρεί στο φύλλο και προκαλεί ακανόνιστες στοές, ακόμα στοές προκαλεί σε ποδίσκους και οφθαλμούς. Το έντομο διαχειμάζει είτε στο στάδιο του ωού, είτε της νύμφης, είτε σαν ακμαίο.

Ισότητα στο Χώρο Εργασίας

Η πρόσφατη έκθεση του Διεθνούς Γραφείου Εργασίας ανέδειξε για πολλοστή φορά το φαινόμενο των διακρίσεων και των ανισοτήτων ανάμεσα στα δύο φύλα στον τομέα της απασχόλησης. Είναι γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια, κυρίως μετά και την ένταξη μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, έγιναν σημαντικά βήματα προόδου σε σχέση με το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει την ισότητα ανάμεσα στα δύο φύλα στο χώρο εργασίας. Ωστόσο, παρόλο που η Κύπρος κατέχει ένα από τα πιο ψηλά ποσοστά στην Ευρώπη σε σχέση με την συμμετοχή των γυναικών στην αγορά εργασίας, τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι η πρόοδος αυτή δεν συνοδεύτηκε και σε άλλους τομείς έτσι ώστε να επέλθει πραγματική ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών στον τομέα της απασχόλησης.

Σύμφωνα με στοιχεία της έρευνας, οι γυναίκες στην ΕΕ κερδίζουν κατά μέσον όρο 17.4% λιγότερα από τους άνδρες για την ίδια ή ίσης αξίας εργασία. Στην Κύπρο τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα αφού αυτό το ποσοστό φθάνει στο 21.8%, ενώ ο ρυθμός μείωσης της ψαλίδας, σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, είναι πολύ αργός. Οι διαφορές στις αμοιβές των δύο φύλων επηρεάζουν καθοριστικά τις συνολικές αποδοχές της επαγγελματικής ζωής και ως εκ τούτου τις συντάξεις των γυναικών. Χαμηλότερες αποδοχές σημαίνουν χαμηλότερες συντάξεις και αυτό προκαλεί αυξημένο κίνδυνο φτώχειας για τις ηλικιωμένες γυναίκες.

Το χάσμα στις αμοιβές μεταξύ των δύο φύλων είναι συνέπεια των συνεχιζόμενων διακρίσεων και ανισοτήτων στην αγορά εργασίας και υπερβαίνουν κατά πολύ το απλό θέμα της ίσης αμοιβής για ίση εργασία. Παρά τα θετικά βήματα των τελευταίων χρόνων, το φαινόμενο της γυάλινης οροφής εις βάρος της γυναίκας εξακολουθεί να υφίσταται. Τα στοιχεία που δίνει η ευρωπαϊκή στατιστική υπηρεσία στον τομέα της ανέλιξης δείχνουν ξεκάθαρα ότι η γυάλινη οροφή εμποδίζει τις γυναίκες από το να φτάσουν στην ανώτατη βαθμίδα της ιεραρχίας γεγονός που καταδεικνύει ότι υπάρχουν βαθιά ριζωμένες συντηρητικές αντιλήψεις σε βάρος των γυναικών.

Παράλληλα, εξακολουθεί σε μεγάλο βαθμό να υφίσταται ο διαχωρισμός των επαγγελμάτων σε ανδρικά και γυναικεία. Έτσι, παρατηρείται η υποβάθμιση ορισμένων επαγγελμάτων που θεωρούνται καθαρά γυναικεία και ασκούνται μόνο από γυναίκες. Για παράδειγμα, οι γυναίκες συγκεντρώνονται κατά κύριο λόγο σε επαγγέλματα γραφείου, όπως γραμματείς, υπάλληλοι γραφείων καθώς και στις υπηρεσίες και τις πωλήσεις ενώ οι άνδρες κυριαρχούν στους χώρους της διοίκησης.

Για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος χρειάζεται η κοινωνία και το κράτος να αντικρίσουν ακόμη πιο προοδευτικά το θέμα της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών στον χώρο εργασίας. Πέρα από την ψήφιση νομοθεσιών, που κατά τα άλλα είναι άψογες και απολύτως εναρμονισμένες με την ΕΕ, χρειάζεται αλλαγή στη νοοτροπία και τις αντιλήψεις για το ρόλο της γυναίκας στο χώρο εργασίας και λήψη υποστηρικτικών μέτρων από το κράτος προς όφελος της εργαζόμενης γυναίκας, ειδικότερα της εργαζόμενης μητέρας, στα πλαίσια μιας ολοκληρωμένης πολιτικής. Και οπωσδήποτε, η διασφάλιση της ισότητας σε όλα τα επίπεδα εγγυάται την πλεύση της κοινωνίας μας προς την ανάπτυξη και την πρόοδο.

Ομιλία της Βουλευτή του Δημοκρατικού Κόμματος Αθηνάς Κυριακίδου στα πλαίσια της συζήτησης στο Κεφάλαιο Δ’ σχετικά με την Έκθεση της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ίσων Ευκαιριών για το θέμα "Τα μέτρα που λαμβάνονται από το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων για την εφαρμογή των νόμων που αφορούν την ισότητα ανδρών και γυναικών στην απασχόληση"

Σε μια σύγχρονη κοινωνία η ισόρροπη εκπροσώπηση ανδρών και γυναικών σε όλα τα επίπεδα είναι απαραίτητη αν θέλουμε να μιλούμε για δημοκρατική κοινωνία. Μπορεί στη δεκαετία του ’80, οι μορφωμένες και επαγγελματικά επιτυχημένες γυναίκες στην Κύπρο να ήταν η εξαίρεση, σήμερα όμως είναι ο κανόνας. Η σημερινή κύπρια γυναίκα κατάφερε να σπάσει τα δεσμά και να ξεφύγει από τους τέσσερις τοίχους του σπιτιού, να κυνηγήσει τα όνειρα και τις φιλοδοξίες της διεκδικώντας επάξια θέση στον τομέα της απασχόλησης και στην κοινωνική ζωή.

Είναι γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια έγιναν σημαντικά βήματα προόδου όπως η υιοθέτηση νόμων που αφορούν την ισότητα ανάμεσα στα δύο φύλα σχετικά με το χώρο εργασίας. Ωστόσο παραμένουν πολλά που πρέπει να γίνουν προκειμένου να επιτευχθεί η ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών στον τομέα της απασχόλησης. Πρόσφατη έρευνα της ευρωπαϊκής στατιστικής υπηρεσίας κατέδειξε ότι παρόλο που η Κύπρος κατέχει ένα από τα πιο ψηλά ποσοστά στην Ευρώπη σε σχέση με την συμμετοχή των γυναικών στην αγορά εργασίας, εντούτοις η πρόοδος αυτή δεν συνοδεύτηκε και σε άλλους τομείς έτσι ώστε να επέλθει πραγματική ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών στον τομέα της απασχόλησης. Το φαινόμενο της γυάλινης οροφής, το χάσμα αμοιβών, η έλλειψη υποστηρικτικών μέτρων, η νοοτροπία και οι αντιλήψεις είναι ορισμένοι παράγοντες που λειτουργούν αρνητικά ως προς την επίτευξη αυτού του στόχου.

Χάσμα Αμοιβών: Σύμφωνα με στοιχεία της ευρωπαϊκής στατιστικής υπηρεσίας, σε όλη την Ευρώπη, οι γυναίκες κερδίζουν κατά μέσον όρο, 15% λιγότερα από τους άνδρες για την ίδια ή ίσης αξίας εργασία. Στην Κύπρο τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερο αφού αυτό το ποσοστό φθάνει στο 22%, ενώ ο ρυθμός μείωσης της ψαλίδας είναι πολύ αργός. Οι διαφορές στις αμοιβές των δύο φύλων επηρεάζουν καθοριστικά τις συνολικές αποδοχές της επαγγελματικής ζωής και ως εκ τούτου τις συντάξεις των γυναικών. Χαμηλότερες αποδοχές σημαίνουν χαμηλότερες συντάξεις και αυτό προκαλεί αυξημένο κίνδυνο φτώχειας για τις ηλικιωμένες γυναίκες. Το χάσμα στις αμοιβές μεταξύ των δύο φύλων είναι συνέπεια των συνεχιζόμενων διακρίσεων και ανισοτήτων στην αγορά εργασίας οι οποίες, στην ουσία, επηρεάζουν κυρίως τις γυναίκες. Οι διαφορές των αμοιβών συνδέονται με πλήθος νομικών, κοινωνικών και οικονομικών παραγόντων που υπερβαίνουν κατά πολύ το απλό θέμα της ίσης αμοιβής για ίση εργασία.

Γυάλινη Οροφή: Παρά τα θετικά βήματα των τελευταίων χρόνων, το φαινόμενο της γυάλινης οροφής εις βάρος της γυναίκας εξακολουθεί να υφίσταται γεγονός που δεν επιτρέπει στη γυναίκα να πάρει τη θέση που της αρμόζει στα κοινωνικά και επαγγελματικά δρώμενα του τόπου. Τα στοιχεία που δίνει η ευρωπαϊκή στατιστική υπηρεσία στον τομέα της ανέλιξης δείχνουν ξεκάθαρα ότι η γυάλινη οροφή εμποδίζει τις γυναίκες από το να φτάσουν στην ανώτατη βαθμίδα της ιεραρχίας γεγονός που καταδεικνύει ότι υπάρχουν βαθιά ριζωμένες συντηρητικές αντιλήψεις εις βάρος των γυναικών. Παράλληλα, εξακολουθεί σε μεγάλο βαθμό να υφίσταται διαχωρισμός των επαγγελμάτων σε ανδρικά και γυναικεία. Έτσι, παρατηρείται η υποβάθμιση ορισμένων επαγγελμάτων που θεωρούνται καθαρά γυναικεία και ασκούνται μόνο από γυναίκες. Για παράδειγμα, οι γυναίκες συγκεντρώνονται κατά κύριο λόγο σε επαγγέλματα γραφείου, όπως γραμματείς, υπάλληλοι γραφείων καθώς και στις υπηρεσίες και τις πωλήσεις ενώ οι άνδρες κυριαρχούν στους χώρους της διοίκησης.

Έρευνα στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής κατέδειξε ότι η δικαιολογία που συνήθως προβάλλεται, είναι ότι οι γυναίκες εργαζόμενες είναι λιγότερο υπεύθυνες σε σχέση με τις οικονομικές και οικογενειακές τους υποχρεώσεις. Η αντίληψη αυτή, φαίνεται να ενισχύεται από τη συνεχή διαμάχη των γυναικών με τους άνδρες, σχετικά με το ποιος έχει τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Τελικά, αν και πρόκειται για λανθασμένη αντίληψη, οδηγεί τους μάνατζερ να βλέπουν αρνητικά την αναρρίχηση των γυναικών στην ιεραρχία των επιχειρήσεων που εργάζονται, θεωρώντας, ότι είναι ακατάλληλες για την υψηλή βαθμίδα. Εδώ ταιριάζει απόλυτα παραφρασμένα η παροιμία "άνδρας κερνά, άνδρας πίνει". Ας ελπίσουμε, ότι η κατάσταση αυτή θα αλλάξει σύντομα, προς όφελος των ίδιων των επιχειρήσεων, που σε πολλές περιπτώσεις αφήνουν μοναδικά ταλέντα ανεκμετάλλευτα, με την πικρία της απογοήτευσης, που πολλές φορές τις οδηγεί και σε αλλαγή καριέρας.

Σε αυτό το σημείο θα ήθελα να αναφερθώ στη συζήτηση που πραγματοποιήθηκε στην επιτροπή ισότητας στην τελευταία σύνοδο της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης σχετικά με τον ρόλο της γυναίκας στην παγκόσμια οικονομική κρίση. Χαρακτηριστικά, ο εισηγητής του θέματος αναφερόμενος στην κατάρρευση της επενδυτικής τράπεζας Lehman Brothers, που ως ντόμινο παρέσυρε μαζί της στην άβυσσο της κρίσης όλες τις χώρες, τόνισε ότι η κατάσταση θα ήταν πολύ διαφορετική αν ο κολοσσός ονομαζόταν Lehman Sisters, θέλοντας αστειευόμενος να καταδείξει τον σημαντικό ρόλο που μπορεί η γυναίκα να διαδραματίσει τόσο στους χώρους λήψης αποφάσεων όσο και στο χώρο εργασίας λόγω της ιδιοσυγκρασίας της. Η θέση αυτή επιβεβαιώνεται από έρευνα ομάδας βρετανών ψυχολόγων η οποία δημοσιεύθηκε στους Times του Λονδίνου, ότι εάν υπήρχε ικανοποιητικός αριθμός γυναικών στα διοικητικά συμβούλια των οικονομικών κολοσσών, που θα μπορούσε να επηρεάσει τις αποφάσεις τους, τότε το μέγεθος της κρίσης και κατ’ επέκταση οι συνέπειες της θα ήταν σε μικρότερη κλίμακα, γιατί η γυναίκα είναι λιγότερο φιλόδοξη και λιγότερο ριψοκίνδυνη. Προτεραιότητα για αυτήν είναι η ίδια κοινωνία όπου θα ζήσουν τα παιδιά της.

Στήριξη των εργαζόμενων μητέρων: Η επίτευξη του στόχου της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών στο χώρο εργασίας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από την στήριξη και τις διευκολύνσεις που προσφέρονται στις εργαζόμενες μητέρες που προσπαθούν να συνδυάσουν επιτυχώς επαγγελματική και οικογενειακή ζωή. Σύμφωνα με έκθεση Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ισότητα ανδρών και γυναικών, η δυσκολία εξισορρόπησης από τη γυναίκα της επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής, του διπλού δηλαδή ρόλου που αυτή έχει αναλάβει στη σύγχρονη κοινωνία ως μητέρα και εργαζόμενη, αποτελεί έναν από τους βασικούς ανασταλτικούς παράγοντες για την βελτίωση της θέσης της στην αγορά εργασίας.

Με λύπη μου παρατηρώ τον τελευταίο καιρό σημαντικό αριθμό εργοδοτών να απολύουν εργαζόμενες γυναίκες μόλις πληροφορηθούν ότι αυτές περιμένουν παιδί. Ο αριθμός των καταγγελιών που καταχωρήθηκαν κατά το έτος 2009 στον Μηχανισμό για την Καταπολέμηση των Διακρίσεων στους χώρους εργασίας που δημιουργήθηκε στο Υπουργείο εργασίας, δεν είναι καθόλου ευκαταφρόνητος και θα πρέπει να μας προβληματίσει όλους. Υπήρξαν τουλάχιστον 35 καταγγελίες, σ’ ένα εξωδικαστικό θεσμό που εγκαθιδρύθηκε και λειτούργησε σχετικά πρόσφατα, σε εφαρμογή σχετικής εναρμονιστικής νομοθεσίας. Εφόσον υπήρξαν 35 καταγγελίες, είναι πολύ πιθανόν τα κρούσματα τα οποία δεν καταγράφηκαν να είναι πολύ περισσότερα είτε γιατί οι γυναίκες δεν γνώριζαν τα δικαιώματα τους, είτε από φόβο για την μελλοντική τους επαγγελματική αποκατάσταση.

Μέτρα για Αντιμετώπιση του προβλήματος: Για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος χρειάζεται η κοινωνία να αντικρίσει ακόμη πιο προοδευτικά το θέμα της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών στον χώρο εργασίας. Πέραν της αλλαγής στη νοοτροπίας, το κράτος οφείλει να προχωρήσει στη λήψη μέτρων για στήριξη της εργαζόμενης γυναίκας. Η βελτίωση ή δημιουργία υπηρεσιών φύλαξης των παιδιών των εργαζόμενων μητέρων, η κάλυψη των τροφείων, ο εκσυγχρονισμός του νόμου γονικής άδειας και άδειας μητρότητας αποτελούν μέτρα που πρέπει να ληφθούν.

Κλείνοντας θα ήθελα να τονίσω για άλλη μια φορά τον βαρυσήμαντο ρόλο της γυναίκας στον εργασιακό χώρο και να επαναλάβω ότι ως γυναίκες μπορούμε να διαδραματίσουμε πρωταγωνιστικό ρόλο στον τομέα της απασχόλησης. Είναι πεποίθησή μου ότι η σύγχρονη γυναίκα της Κύπρου μπορεί με τον καθημερινό αγώνα της να κερδίσει μια πιο δίκαιη κοινωνία, όχι μόνο για τον εαυτό της, αλλά για όλα τα μέλη της. Η ένταξή μας στην ΕΕ τα τελευταία έξι χρόνια μας δίνει νέες δυνατότητες να σκεφτούμε πιο ανοιχτά και να δουλέψουμε πιο συστηματικά πέρα από τη ψήφιση νομοθεσιών, που κατά τα άλλα είναι άψογες και απολύτως εναρμονισμένες με την ΕΕ. Και οπωσδήποτε, η διασφάλιση της ισότητας σε όλα τα επίπεδα εγγυάται την πλεύση της κοινωνίας μας, προς την ανάπτυξη και την πρόοδο. Η γυναίκα πρέπει να πρωταγωνιστεί στην κοινωνία, την οικογένεια, την πολιτική και η ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών αποτελεί υποχρέωση αυτών που ασκούν εξουσία.